Museaal gemaal

In 1989 werd de Stichting Beheer Dieselgemaal polder Overdie- Achtermeer opgericht, die het dieselgemaal in 1991 in eigendom verkreeg. De stichting werd vernoemd naar de heer J.J. Schilstra.

Met behulp van vrijwilligers wordt het sindsdien als museaal gemaal beheerd.

dieselgemaal

Zeldzaam

Het complex bestaat uit een machinegebouw en een originele machinistenwoning. Deze combinatie is een zeldzaam geworden element in de geschiedenis van de waterhuishouding in Noord-Holland. Het complex is een goed en gaaf voorbeeld van een ruwolie- of dieselgemaal in een ongedeelde ruimte.

Het is daarmee een vroeg voorbeeld van het functioneren van dieselbemaling zoals dat aan het begin van de twintigste eeuw tot ontwikkeling kwam. De dieselmotor is de enige nog functionerende Werkspoor dieselmotor van die leeftijd.

Waardenstelling

Het gemaal is enkele jaren geleden door de Gemalenstichting beoordeeld als zeer waardevol, op grond van de criteria Oorspronkelijkheid en Zeldzaamheid.

Ook bij een eerdere uitgebreide inventarisatie en waardestelling van de NGS, die eind vorige eeuw werd uitgevoerd, had het gemaal in zijn typologische hoofdsoort al de hoogste waarde. Bij de waardestelling werden de kwaliteiten van de volgende criteria betrokken: opvoerwerktuig, aandrijfwerktuig, ensemble met andere waterstaatkundige elementen, situering en gebouw.

De score kwam tot stand door puntentoekenning en weegfactoren op basis van de eigenschappen oorspronkelijkheid, plaats in de ontwikkeling en compleetheid. De hoge waardering voor gemaal Overdie- Achtermeer is geheel in lijn met de aanwijzing van het gemaal tot provinciaal monument door de provincie Noord-Holland in 1994.